Od 1932 roku

Historia Klubu

Ponad 90 lat tradycji piłkarskiej w Chełmku

Początki

1932

Historia KS Chełmek jest nierozerwalnie związana z powstaniem fabryki obuwia firmy Bata — czechosłowackiego koncernu, który na początku lat 30. XX wieku wybudował w Chełmku nowoczesny zakład produkcyjny. Wiosną 1932 roku fabryka ruszyła z produkcją, przyciągając robotników z okolicznych wsi i dalszych regionów Polski, wśród nich wielu sportowców.

Nieformalne treningi na prowizorycznym boisku przy fabryce szybko przerodziły się w poważniejszą inicjatywę. Piłkarze złożyli się na 50 złotych i kupili 10 biało-czerwonych koszulek w pasy. Początkowo grali we własnym obuwiu, a część zawodników biegała boso — dopiero później fabryka przekazała drużynie 12 par wzmocnionych butów płóciennych.

27 listopada 1932 roku odbyło się pierwsze walne zebranie z udziałem 62 osób. Wybrano pierwszy zarząd — prezesem honorowym został Alojzy Gabesam, prezesem Józef Danek, wiceprezesem Adam Kapko, kierownikiem sekcji Ludwik Nowotny, a sekretarzem Józef Mateja.

2 grudnia 1932 roku oficjalnie przyjęto nazwę „KS Chełmek”, odrzucając propozycje „KS Przemsza” i „KS But”. Klub został zarejestrowany w Krakowskim Okręgowym Związku Piłki Nożnej.

Drużyna KS Związku Strzeleckiego Chełmek — historyczne zdjęcie z lat 30. XX wieku

Drużyna KS Związku Strzeleckiego Chełmek — lata 30. XX wieku

Lata trzydzieste

1933–1939

W 1933 roku klub został wykluczony z KOZPN jako organizacja przyfabryczna. Krótko funkcjonował pod nazwą KS Związku Strzeleckiego Chełmek (KSZS), co pozwoliło kontynuować rozgrywki.

Rok 1935 przyniósł mistrzostwo podokręgu, choć awans wymknął się z rąk — w barażu drużyna przegrała z Tarnovią 1:3. W tym samym roku rozegrano międzynarodowy mecz towarzyski z drużyną z Belgradu (2:3).

W 1937 roku klub awansował do klasy A (późniejsza klasa okręgowa), a rok później zdobył jej mistrzostwo. Szczególne emocje wzbudził mecz towarzyski z Cracovią rozegrany 20 lutego 1938 roku — chełmeczanie przegrali 3:4 przed 1500 widzami, ale sam fakt zmierzenia się z ówczesną potęgą polskiego futbolu był wielkim wydarzeniem.

W przedwojennym składzie znaleźli się przyszli reprezentanci Polski — Gustaw Bator i Adam Haliszka. Według legendy klubowej, ofertę gry w Chełmku odrzucił sam Ernest Wilimowski.

Złote czasy

1948–1957

Po wojnie klub błyskawicznie wrócił do gry — już w 1945 roku zdobył mistrzostwo regionu. Przełomowy okazał się sezon 1948, kiedy KS Chełmek wygrał klasę A okręgu krakowskiego i awansował do II ligi — drugiego szczebla rozgrywek w Polsce.

W II lidze klub spędził cztery sezony (1949–1952), zajmując kolejno 6., 6., 7. i 5. miejsce. W tym okresie występował pod zmienianymi nazwami — Związkowiec Chełmek (1950) i Włókniarz Chełmek (1951). Po sezonie 1952 spadł do III ligi po przegranym barażu z Unionem Borek.

Najwspanialszą kartę w historii klubu zapisał Puchar Polski 1955/1956. W 1/8 finału chełmeczanie pokonali Lechię Gdańsk (ubiegłorocznego finalistę) 3:2 po dogrywce. W ćwierćfinale padł wicemistrz Polski — Zagłębie Sosnowiec 3:2. Dopiero w półfinale drużynę z Chełmka zatrzymał aktualny mistrz i zdobywca Pucharu — CWKS Warszawa (Legia), wygrywając 2:1.

W 1957 roku klub na krótko wrócił do II ligi, jednak sezon zakończył spadkiem. Z okazji 25-lecia przywrócono historyczną nazwę KS Chełmek.

Późniejsze lata

Lata 60.–90.

W kolejnych dekadach klub funkcjonował na poziomie IV ligi i rozgrywek wojewódzkich okręgu krakowskiego. Mimo braku sukcesów ligowych, zdarzały się wyjątkowe wydarzenia.

17 sierpnia 1972 roku KS Chełmek zmierzył się z reprezentacją olimpijską Polski — stracił tylko jedną bramkę, zdobytą przez legendę polskiej piłki, Włodzimierza Lubańskiego.

20 czerwca 1973 roku przyszło historyczne zwycięstwo — KS Chełmek pokonał Cracovię 3:1, co do dziś pozostaje jedynym triumfem klubu nad drużyną z najwyższego szczebla rozgrywkowego.

To właśnie w Chełmku piłkarski talent szlifował Jacek Matyja — wychowanek klubu, syn Edwarda Matyji, który wyrósł na czołowego obrońcę Wisły Kraków i mistrza Polski. Karierę zakończył w Ruchu Chorzów w 2003 roku.

Czasy współczesne

XXI wiek

W XXI wieku klub kontynuuje swoją działalność na niższych szczeblach rozgrywek. W 2020 roku KS Chełmek wywalczył awans do IV ligi małopolskiej. Obecnie drużyna występuje w V lidze krakowsko-wadowickiej, podtrzymując tradycję piłkarską zapoczątkowaną ponad 90 lat temu przez robotników fabryki Bata.

Oprócz piłki nożnej, w historii klubu funkcjonowały także sekcje łyżwiarstwa, narciarstwa i tenisa stołowego. Biało-zielone barwy KS Chełmek to nieodłączny element sportowej tożsamości miasta.